Toegankelijkheid

Organiseer je een fuif, festival of ander evenement? Dan wil je natuurlijk dat iedereen erbij kan zijn. Denk daarbij niet enkel aan rolstoelgebruikers. Ook bezoekers die blind of slechtziend zijn, doof of slechthorend zijn, of een autismespectrumstoornis hebben, verdienen een plek op jouw evenement! Met een paar goede aanpassingen kom je al een heel eind. Gebruik daarom onderstaande vragen en tips om jouw evenement zo toegankelijk mogen te maken.

Waarom is toegankelijkheid op je evenement belangrijk?

Iedereen wil zich welkom voelen op een fuif. Voor mensen met een beperking is dat niet vanzelfsprekend: te vaak lopen ze tegen drempels aan die voor anderen onzichtbaar zijn:

  • Een trap
  • te luide zaal
  • een affiche zonder contrast

Als je daar bij het organiseren van je evenement rekening mee houdt, geef je meer mensen de kans om mee te feesten, te leren of te genieten.

Toegankelijkheid verbeteren heeft trouwens niemand nadeel van. Een duidelijke bewegwijzering, een rustige hoek of een goed  leesbare affiche maakt je evenement voor iedereen aangenamer, niet enkel voor bezoekers met een beperking. Bovendien is het vaak minder werk dan je denkt: veel maatregelen kosten weinig geld en vragen vooral dat je er tijdig bij stilstaat.

Hoe weet je of je locatie toegankelijk is?

Ga bij het kiezen van je locatie na of iedereen er probleemloos kan binnen, rondlopen en weer buiten. Let op volgende zaken:

 

  • Ingang:

    voorzie een ingang van minstens 90 centimeter breed. Een draaideur of draaihek is niet voor iedereen toegankelijk.

  • Toegangspaden:

    voorzie toegangspaden van minstens 1,5 meter breed, met een effen, aaneengesloten en slipvrije ondergrond.

  • Parking:

    voorzie voorbehouden parkeerplaatsen op korte afstand van de ingang. Die kan je best goed aanduiden met een bord.

  • Nooduitgangen:

    maak deze breed genoeg en zonder drempel.

  • Hoogteverschillen:

    werk drempels van meer dan 2 centimeter weg, bijvoorbeeld met een oprijplaat.

  • Doorgangshoogte:

    voorzie minstens 210 centimeter vrije hoogte en vermijd hangende of staande obstakels.

  • Toilet:

    zorg voor minstens één toegankelijk toilet voor rolstoelgebruikers.

  • Verlichting:

    een goed verlichte ruimte is belangrijk voor slechtzienden en voor mensen die liplezen.

Hoe zorg je dat bezoekers hun weg vinden?

Een bezoeker die zich niet welkom voelt, komt niet graag terug. Maak het daarom zo makkelijk mogelijk om je evenement te vinden en er de weg te vinden.

  • Hang duidelijke wegwijzers op en gebruik herkenbare pictogrammen.
  • Maak een plan van je locatie met daarop de toegankelijkheidsvoorzieningen, zoals het toegankelijke toilet of de ringleiding. (kan digitaal of op papier)
  • Zet vrijwilligers in die bezoekers met een beperking kunnen onthalen en begeleiden. Spreek vooraf met hen af wat er van hen verwacht wordt.
  • Komen er bezoekers die blind of slechtziend zijn? Vraag of iemand hen kan oppikken aan het station of de dichtstbijzijnde halte van het openbaar vervoer.

Hoe geef je iedereen een goede plek in het publiek?

Een goede plek is meer dan een vrije doorgang. Denk na over waar mensen met een beperking effectief kunnen staan of zitten tijdens je evenement.

  • Zorg dat rolstoelgebruikers een plaats krijgen van waaruit ze alles kunnen zien en volwaardig kunnen deelnemen. Ook mensen met een visuele beperking hebben baat bij een plek dicht bij de spreker of het podium.
  • Kies die plaatsen tussen de rest van het publiek, niet aan de kant of helemaal achteraan. Neem bijvoorbeeld liever één stoel weg uit een rij, zodat een rolstoelgebruiker er middenin kan staan. Dat is een pak aangenamer.
  • Zorg dat uitgestalde producten, infostands of een tombola voor iedereen bereikbaar zijn.
  • Voorzie bij een toog een verlaagd gedeelte, of kies voor een dubbele toog met doorgeeffunctie. Zo kan iedereen zelf makkelijk iets bestellen.
  • Werkt je bar met een drankautomaat met touchscreen? Zorg dan voor iemand die kan helpen, want die automaten zijn niet voor iedereen toegankelijk.

Welke extra ondersteuning kan je voorzien?

Sommige aanpassingen vragen wat meer voorbereiding, maar maken voor bepaalde doelgroepen echt het verschil.

  • Ringleiding of FM-systeem: handig voor mensen met een hoorapparaat. Vermeld duidelijk waar de ringleiding zich bevindt en hoe bezoekers ze kunnen gebruiken. Je kan een ringleiding of FM-microfoon lenen, bijvoorbeeld bij Inter, het Vlaams expertisecentrum toegankelijkheid.
  • Tolk Vlaamse gebarentaal: wil je een tolk inschakelen, neem dan tijdig contact op met CAB Vlaanderen.
  • Audiodescriptie: met een audiobeschrijving geef je mensen met een visuele beperking extra comfort tijdens een optreden of voorstelling.
  • Prikkelarme ruimte: voorzie een rustige plek waar bezoekers even kunnen bijkomen van geluid en licht. Dat is bijvoorbeeld belangrijk voor mensen met een autismespectrumstoornis.
  • Licht- en geluidsprikkels: kies bewust voor minder felle lichteffecten. Een stroboscoop is bijvoorbeeld geen goed idee als je aan prikkelarm werken doet.

Twijfel je welke aanpassingen het meest opleveren voor jouw evenement? Werk samen met een organisatie die ervaring heeft met een specifieke doelgroep. Zij kunnen je concreet advies geven en zorgen er vaak ook voor dat er begeleiders of vrijwilligers van hun organisatie aanwezig zijn.

Hoe zorg je voor de juiste taal en zichtbaarheid op affiches?

Toegankelijkheid zit ook in hoe je communiceert, niet enkel in wat je fysiek voorziet.

  • Gebruik correcte taal. Spreek niet over “mindervaliden”, “invaliden”, “andersvaliden” of “gehandicapten”, maar wel over “personen met een handicap of chronische ziekte”.
  • Zorg voor voldoende contrast tussen tekst en achtergrond op je affiches, flyers en website. Vermijd bijvoorbeeld drukke illustraties als achtergrond van tekst. Twijfel je of het contrast goed genoeg is? Test het met een tool zoals de Colour Contrast Checker.
  • Maak inschrijven toegankelijk: laat mensen bij inschrijving hun specifieke noden doorgeven. Werk bij voorkeur met een digitale inschrijving via een webpagina in plaats van een pdf-bestand, want dat is voor veel mensen makkelijker te lezen met hulpsoftware.

Hoe hou je rekening met begeleiders en assistentiehonden?

Veel bezoekers met een beperking komen niet alleen. Hou daar rekening mee in je planning.

  • Voorzie een naambadge, en eventueel een gratis drankje of maaltijd, voor de persoonlijke begeleider van een bezoeker met een beperking.
  • Laat blindengeleide- en assistentiehonden altijd toe. Dat is trouwens wettelijk verplicht.

Hoe communiceer je over de toegankelijkheid van je evenement?

Goede communicatie begint al voor je evenement start. Wees eerlijk over wat wel en niet mogelijk is.

  • Informeer je publiek duidelijk over de toegankelijkheid van je evenement, bijvoorbeeld op je website of sociale media. Zijn er problemen die je niet op korte termijn kan oplossen? Zeg dat gewoon. Bezoekers vooraf waarschuwen is altijd beter dan ze ter plaatse teleurstellen.
  • Maak een korte handleiding met wat een bezoeker kan verwachten: waar is de parking, waar is de ingang, hoe werkt de ticketverkoop, waar zitten de zitplaatsen, hoe verloopt het programma? Dat is voor iedereen fijn, en voor mensen met een autismespectrumstoornis vaak noodzakelijk.
  • Voorzie een infopunt voor en tijdens je evenement, met een telefoonnummer of mailadres dat je vooraf communiceert. Zorg dat al je vrijwilligers de basisinfo over toegankelijkheid kennen, zodat ze bezoekers altijd correct kunnen doorverwijzen.

Met wie kan je samenwerken om toegankelijkheid te verbeteren?

Werk samen met een instelling of organisatie in je eigen regio! In overleg met hen kan je gepaste maatregelen nemen die rekening houden met de noden van een specifieke doelgroep.

Vaak zijn er dan ook sneller medewerkers of vrijwilligers van die organisatie aanwezig als begeleiders, die correct kunnen reageren op eventuele probleemsituaties.

  • Beeld Charlotte Kog